Opinie: Maak gewone melk gewoon een beetje meer biologisch
Dit is een kopie van het artikel in Trouw. Om het daar te lezen, surf dan naar deze link!
Een Haagse rugwind lijkt op te steken voor de biologische landbouw. Volgens minister Jaimi van Essen moet die groeien en kan de overheid een rol spelen, zoals hij vorige week bij de opening van de Biobeurs uitsprak. En in maart nam de Tweede Kamer een motie aan van Laura Bromet (PRO), die het kabinet oproept de groei van biologische landbouw te versnellen.
Die rugwind is hard nodig. In 2030 zou 15 procent van ons landbouw areaal over moeten zijn op biologische teelt, maar vriend en vijand zijn het er wel over eens dat er heel wat nodig is om de daarvoor benodigde groei van tien procent te halen. We bungelen nu met vijf procent onderaan de Europese statistieken. Voor die tien procent moeten namelijk een paar duizend boeren omschakelen naar biologische teelt.
Zeven vinkjes
Groei zou alleen maar logisch zijn. Biologische landbouw scoort namelijk zeven vinkjes: beter voor bodem, water, vermindering van broeikasgassen, biodiversiteit, gezondheid, dierenwelzijn en weerstandsvermogen tegen weersextremen. Bovendien is de biolandbouw geopolitiek stabieler, omdat er geen import van kunstmest en chemische bestrijdingsmiddelen voor nodig is.
De gemiddelde opbrengsten liggen echter lager en daardoor zijn de prijzen hoger. En dat is de makke. Want hoewel burgers biologische landbouw steunen (het recente Klimaatberaad roept de regering zelfs op om te streven naar 25 procent biologische landbouw in 2030), kiest de consument voor het schap meestal de goedkopere, gangbare producten.
Hectares Bio vergroten
En dat brengt de meeste supermarkten ertoe maar mondjesmaat biologische producten aan te bieden, al zijn er gelukkig ook een paar uitzonderingen. Kortom: zolang we het oplossen van een maatschappelijk probleem bij de consument neerleggen en het bij de meeste supermarkten ontbreekt aan moreel leiderschap, schiet het niet op.
Uit eigen beweging kiezen consumenten niet massaal voor biologische zuivel
Uit eigen beweging kiezen consumenten niet massaal voor biologische zuivel
Er is gelukkig een aanvullende oplossing: biologische zuivel bijmengen. Wat bedoelen we daarmee? Ongeveer 70 procent van het Nederlandse landbouwareaal wordt gebruikt voor de productie van zuivel. Dus als we het aantal hectares onder Bio willen vergroten, dan moeten we daar beginnen. En omdat we inmiddels weten dat het niet werkt om te wachten tot de consument uit eigen beweging massaal biologische zuivel gaat kopen, moeten we dat een beetje makkelijker maken.
Zeilen hijsen
Hoe dan? Door af te spreken dat we een jaarlijks groeiend percentage biologische melk gaan bijmengen in de gangbare melkstroom. Daarmee groeit de vraag naar Bio, waardoor boeren zekerheid krijgen over hun afzet. Bovendien zullen verwerkings- en distributiekosten dalen door schaalvergroting, en zal de prijs van een pak zuivel maar met kleine stapjes stijgen, afhankelijk van het percentage bijgemengde biomelk en wat de overheid wil bijdragen aan de omschakeling (bijvoorbeeld door fiscale maatregelen voor omschakelaars).
Bovendien kunnen consumenten die 100 procent biologische zuivel willen kopen dat gewoon blijven doen. Het bijmengen van biodiesel en het leveren van groene stroom hebben aangetoond dat deze aanpak kan werken. Laten supermarkten, zuivelproducenten, boeren en de overheid de mogelijkheid voor een convenantafspraak onderzoeken. Nu is het moment om de zeilen te hijsen en te profiteren van de maatschappelijke en Haagse rugwind.